Bolesne miesiączki – przyczyny, objawy i skuteczne metody leczenia

utworzone przez | 0 komentarzy

Bolesne miesiączki potrafią zaburzyć funkcjonowanie niejednej kobiety. Jeśli Ciebie też dotyczy ten problem, to przeczytaj ten artykuł do końca a dowiesz się jakie są przyczyny, objawy i skuteczne metody leczenie bolesnych miesiączek!

Czym jest bolesne miesiączkowanie?

Zespół bolesnego miesiączkowania (ZBM) to jedna z częstszych dolegliwości kobiet w wieku prokreacyjnym. Przeprowadzone badania sugerują, że nawet 50% kobiet może cierpieć na dolegliwości związane z ZBM. Objawy bardzo bolesnych miesiączek pojawiają się najczęściej 1-2 lata po pierwszej miesiące, a najcięższy przebieg zazwyczaj występuje między 20 a 25 rokiem życia. Mimo tak częstego występowania, przyczyna tego zespołu chorobowego nadal pozostaje niewyjaśniona.

Pierwotne bóle menstruacyjne – definicja i przyczyny

Pierwotny zespół bolesnego miesiączkowania objawia się nadmierną czynnością skurczową macicy i związanymi z tym bolesnymi krwawieniami miesięcznymi bez innych zmian w obrębie miednicy. Ten rodzaj ZBM występuje częściej. 

Wtórne bóle menstruacyjne – kiedy ból jest sygnałem problemu

Wtórne bóle menstruacyjne podobnie jak pierwotne charakteryzują się nadmierną czynnością skurczową przy jednoczesnych zmianach w obrębie macicy. Nieznośny ból miesiączkowy może być spowodowany m.in.:

  • endometrioza, 
  • przewlekły stan zapalny miednicy mniejszej, 
  • mięśniaki macicy, 
  • polipy endometrialne, 
  • stenoza szyjki macicy,
  • wrodzone i nabyte nieprawidłowości anatomiczne i czynnościowe narządu rodnego. 

Inną przyczyną bolesnego miesiączkowania są zaburzenia hormonalne np. dominacja estrogenowa (brak równowagi między estrogenem a progesteronem). Na tę dolegliwość narażone są pacjentki, które:

  • nie mają regularnych owulacji lub mają zaburzenia wydzielania progesteronu (np. przy nieleczonym PCOS), 
  • są narażone na ksenoestrogeny (farby do włosów, lakiery do paznokci, dezodoranty, plastik, opakowania na żywność, kosmetyki, perfumy)
  • mają nadmierną masę ciała, 
  • miały źle dobraną antykoncepcję hormonalną. 

Temat dominacji estrogenowej omówiłam z dietetyk Klaudią Sikorą w szkoleniu ,,Działaj z dominacją estrogenową’’ – jeśli ten temat Cie dotyczy, to zapraszam!

Sprawdź moje kursy:

Zespół bolesnej miesiączki – rozpoznanie i objawy

Zespół bolesnej miesiączki objawia się bólem zlokalizowanym w podbrzuszu, a u niektórych kobiet jest to ból skurczowy promieniujący do okolicy krzyżowej lub górnej partii ud. Dolegliwości te rozpoczynają się kilka godzin przed lub wraz z początkiem miesiączki.

Rozpoznanie ZBM polega na ustaleniu/wykluczeniu przyczyny dolegliwości bólowych. Lekarz może skierować Cię na diagnostykę:

  • ultrasonograficzną (USG), 
  • histeroskopową,
  • laparoskopową. 

Objawy towarzyszące bolesnym miesiączkom

U niektórych kobiet mogą występować inne niespecyficzne objawy towarzyszące bolesnym miesiączkom. Są to m.in.:

  • bóle kolkowym,
  • bóle głowy, 
  • nudności, 
  • wymioty, 
  • biegunki, 
  • zaburzenia równowagi, 
  • zaburzenia łaknienia, 
  • zmęczenie, 
  • labilność emocjonalna,
  • ogólne złe samopoczuciem. 

W przypadku dominacji estrogenowej możesz zauważyć:

  • nasilenie trądziku, 
  • migreny, 
  • plamienia śródcykliczne,
  • torbiele w piersiach, 
  • uciążliwy zespół napięcia przedmiesiączkowego (PMS). 

Leczenie bolesnego miesiączkowania

W pierwotnym ZBM leczenie jest głównie objawowe. Lekarz może Ci przepisać:

  • niesteroidowe leki przeciwzapalne, 
  • antykoncepcję hormonalną doustną,
  • wkładkę wewnątrzmaciczną z gestagenem.

Doraźnie mogą Ci pomóc leki rozkurczowe, a także ciepłe okłady. 

Leczenie wtórnego bolesnego miesiączkowania polega na leczeniu choroby podstawowej. Jeśli Twoje miesiączki zaburzają funkcjonowanie, to znak że potrzebna jest interwencja medyczna.

Jeśli problem bolesnych miesiączek dotyczyć Ciebie. To mam kilka dietetycznych wskazówek, które powinnaś wprowadzić. Skup się na:

  • źródłach wapnia takich jak: mleko i przetwory mleczne, tofu, produkty roślinne wzbogacone o wapń, warzywa kapustne, fasola biała, migdały). Badania naukowe wykazały, że kobiety, które spożywają produkty mlecznych (3-4 porcje w ciągu dnia) znacznie rzadziej skarżą się na bolesne miesiączki.
  • tłustych rybach takich jak: łosoś, pstrąg, makrela, szprot. Wykazano, że spożycie kwasów Omega-3 z tłustych ryb wiąże się z mniejszym bólem menstruacyjnym.
  • źródłach żelaza – jedz czerwone mięso i podroby, soczewicę, suszone morele, orzechy nerkowca, pestki dyni, kasze, jaja kurze, natka pietruszki, sardynki. Badania wskazują, że kobiety, które mają anemię częściej skarżą się na bolesne miesiączkowanie. Pamiętaj, aby regularnie sprawdzać morfologię i stężenie swojej ferrytyny.

Jeśli zmagasz się z dominacją estrogenową, to priorytetem jest ich wydalenie z organizmu. Detoks estrogenów składa się z kilku faz:

  • faza I – proces utleniania, w którym dochodzi do rozbicia toksyn i przekształcenie ich w cząsteczki, które mogą być usunięte z organizmu. Aby wesprzeć tę fazę zadbaj aby Twoja dieta była bogata w błonnik pokarmowy (owoce jagodowe, strączki, kiełki, nasiona, pestki, orzechy i zboża). Nie zapomnij o źródłach polifenoli, które redukują wolne rodniki (powstające właśnie w tej fazie). Możesz rozważyć suplementację np. magnezu, kwasów Omega-3, witamin z grupy B i witaminy E. Do wydalania nadmiaru estrogenów niezbędne też jest odpowiednie nawodnienie organizmu. 
  • faza II – w tej fazie zachodzi szereg procesów, które głównie zależą od wątroby. We wsparciu tej fazy istotna jest zdrowa dieta, dbanie o mikrobiotę, aktywność fizyczna i dobry sen. W kwestii żywieniowej skup się na źródłam witaminy B12 i kwasu foliowego, bo to one są niezbędna dla prawidłowej metylacji.
  • faza III – to podczas tej fazy estrogeny są transportowane do żółci, następnie trafiają do przewodu pokarmowego i są wydalane z organizmu. We wsparciu tej fazy ważna jest prawidłowa praca całego przewodu pokarmowego, dbanie o jelita i brak rozrostu bakteryjnego, prawidłowe funkcjonowanie gospodarki glukozowo-insulinowej oraz regularne wypróżnianie. Z dietetycznego punktu widzenia powinnaś zadbać o odpowiednią ilość wypijanej wody, podaż błonnika pokarmowego, wsparcie żółci (dieta bogata w zdrowe tłuszcze np. oliwę z oliwek, olej z wiesiołka).  

Więcej informacji na temat bolesnych miesiączek i przewadze estrogenowej znajdziesz w naszym kursie. 

Jak radzić sobie z bolesnymi miesiączkami?

Z dietetycznego punktu widzenia przy bolesnych miesiaczkach nie polecam Ci kofeiny w nadmiarze oraz potraw obfitych w węglowodany proste, bo nasilają stan zapalny. Warto w tym czasie postawić na potrawy ciepłe, z dodatkiem przypraw i składników działających antyzapalnie np.;

  • kurkumę
  • cynamon,
  • imbir, 
  • goździki,
  • oregano, 
  • tymianek.

Domowe sposoby na ból podczas okresu

Sprawdzone sposoby na łagodzenie bólu miesiączkowego to m.in:

  • relaksacyjne ćwiczenia np.  joga czy medytacja, 
  • ciepłe okłady,
  • sen – jeśli możesz, to ogranicz stresujące zobowiązania i postaw na regenerację, 
  • ogranicz kofeinę, ale pij wodę.

Fizjoterapia w bólach menstruacyjnych: jak może pomóc

Fizjoterapia może być pomocna w łagodzeniu bólu menstruacyjnego. Dobry specjalista pokaże Ci techniki rozluźniania mięśni i poprawy krążenia w obszarze miednicy, co może przynieść znaczną ulgę podczas miesiączki.

Ćwiczenia na bóle menstruacyjne: które są najbardziej efektywne

Ćwiczenia, takie jak:

  • joga,
  • pilates, 
  • rozciąganie 

mogą znacząco pomóc w łagodzeniu bólu miesiączkowego, poprzez rozluźnianie mięśni i poprawę krążenia. 

Zioła i suplementy na bolesne miesiączki: naturalne metody łagodzenia bólu

W kontekście bolesnych miesiączek sporo ziół i suplementów było już obiektem badań. Natomiast opowiem Ci o tych, które mogą przynieść najlepsze efekty. Mowa m.in. o: 

  • Imbirze – ma największy potencjał w łagodzeniu bólu miesiączkowego. Badania naukowe wykazały, że suplementacja może być równie skuteczna co NLPZ (niesteroidowe leki przeciwzapalne). Jeżeli masz bolesne miesiączki, suplementuj imbir (od 700 do 1000 mg dziennie).
  • Witaminie E – hamuje uwalnianie kwasu arachidonowego i jego konwersję do prostaglandyn, które powodują skurcze i bóle macicy. Badania naukowe wykazały, że  suplementacja witaminy E (w dawkach 100-400 IU) może obniżyć nasilenie bólu podczas miesiączki.
  • Witaminie D – badania naukowe dowiodły, że uzupełnienie niedoboru witaminy D może istotnie łagodzić objawy bólu menstruacyjnego. 
  • Cynku – kilka badań wykazało, że suplementacja cynku w dawce od 20 do 126 g przez 3-6 dni, przez 2-3 cykle menstruacyjne zmniejsza natężenie bólu menstruacyjnego. 
  • Rumianku – suplementacja rumianku przez 5 dni (2 dni przed miesiączką i 3 pierwsze dni miesiączki) w dawce 250-500 mg może łagodzić ból i zmniejszyć krwawienie miesiączkowe. 

Podsumowanie

Mimo wielu badań bolesne miesiączki nadal stanowią częsty problem. Pamiętaj, że miesiączka nie powinna boleć, tak że nie pozwala Ci normalnie żyć. W takiej sytuacji zawsze udaj się do lekarza i porozmawiaj o przyczynach! 

Bibliografia

  1. Iacovides S, Avidon I, Baker FC. Co wiemy dziś o pierwotnym bolesnym miesiączkowanie: krytyczny przegląd. Aktualizacja Hum Reprod. 2015 listopad-grudzień;21(6):762-78. doi: 10.1093/humupd/dmv039. Epub 2015 7 września. PMID: 26346058.
  2. Amzajerdi, A., Keshavarz, M., Ghorbali, E. et al. The effect of vitamin D on the severity of dysmenorrhea and menstrual blood loss: a randomized clinical trial. BMC Women’s Health 23, 138 (2023). https://doi.org/10.1186/s12905-023-02284-5  
  3. Rahnemaei FA, Gholamrezaei A, Afrakhteh M, Zayeri F, Vafa MR, Rashidi A, Ozgoli G. Vitamin D supplementation for primary dysmenorrhea: a double-blind, randomized, placebo-controlled trial. Obstet Gynecol Sci. 2021 Jul;64(4):353-363. doi: 10.5468/ogs.20316. Epub 2021 May 18. PMID: 34010550; PMCID: PMC8290151.
  4. Pakniat H, Chegini V, Ranjkesh F, Hosseini MA. Comparison of the effect of vitamin E, vitamin D and ginger on the severity of primary dysmenorrhea: a single-blind clinical trial. Obstet Gynecol Sci. 2019 Nov;62(6):462-468. doi: 10.5468/ogs.2019.62.6.462. Epub 2019 Oct 15. PMID: 31777743; PMCID: PMC6856484.

0 komentarzy

Wyślij komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *